alblasserwaard schaatstochtje

Het Winterbulletin.

Door Cees van Zwieten

Komt er weer eens een behoorlijke periode met natuurijs voor ons, smachtende glaciofielen???
Schaatsweerman Cees van Zwieten volgt het winterweer op de voet en doet er verslag van! Hij combineert zijn visie met die van de diverse meteorologische instituten. Op onregelmatige tijden verschijnt er een Winterbulletin, telkens als het weer daartoe aanleiding geeft. De nieuwste altijd bovenaan. Oudere bulletins vindt u terug in het archief.

Het Dagboek 1963 staat volledig op de site, met een paar foto's. Naar aanleiding van medewerking aan het TV-programma 'Lekker weertje' ben ik mij opnieuw gaan verdiepen in nieuwsfeiten van deze winter. Op basis daarvan zal het dagboek geleidelijk worden herschreven. Het Dagboek 1979 nu t/m 20 maart. Het Dagboek 1985 staat tot 12 februari op de site; er wordt aan gewerkt. Alle dagboeken zijn te lezen via de link "Winterhistorie".

  1. Huidig Seizoen

  2. Winterverwachting

  3. Winterhistorie

  4. Klimatologie

  5. Winterarchief


  6. IJsvorming

  7. IJspluim KNMI

  8. IJspluimen Weerplaza

  9. Actuele gegevens KNMI


  10. IJsbanen

  11. Weerlinks



Laatste Winterbulletins.

Winterbulletin 3 (20-12-21); door Cees van Zwieten

Schrale troost

Morgen, dinsdag 21 december , gaat de temperatuur flink naar beneden. Flink betekent in dit geval ongeveer 8 graden omlaag vergeleken bij zondag. Dat betekent niet dat we meteen in de vorst zitten. De ontwikkeling is te fragiel en de aanvoer is nog niet overtuigend van een koud continent. Echt zeer koude lucht stroomt wel tijdelijk (Europees) Rusland en Scandinavie vanuit het noorden binnen waarbij in een vrij groot gebied overdag strenge vorst zal voorkomen. Moskou verwacht dinsdag -19 overdag. Ook Scandinavie gaat goed mee met de kou met in het noorden temperaturen tussen -15 en -20. In Rusland is de hevige kou waarschijnlijk van vrij korte duur en wordt deze rond de kerstdagen weer terug gedrongen naar het oosten. In Scandinavie kan de kou zich wat langer handhaven. En bij ons zal het de vanaf dinsdag leiden tot lichte vorst in de nacht met over dag temperaturen rond het vriespunt. Er is kans op wat neerslag die ook in de vorm van sneeuw of natte sneeuw kan vallen.

Deze ontwikkeling is mogelijk doordat het hogedrukgebied bij Engeland versterkt werd door een nieuw hogedrukgebied bij IJsland en Groenland. Tussen dit druksysteem en een lagedrukgebied boven Rusland stroomt met noordelijke wind koude lucht naar het zuiden. Bij ons staat nu een zwakke noordoostelijke stroming waardoor ook wij te maken krijgen met (vrij) koud weer. De komende nacht worden minima van -2 tot -6 verwacht. Op de nadering van een depressie op de oceaan gaat de wind later in de week naar zuid draaien waardoor de kou donderdag weer verdreven wordt uit ons land. Volgens GFS (het Amerikaansen model) heeft genoemde depressie echter geen aspiraties om door te stomen naar het continent. Het Europese model beschrijft een ontwikkeling waarbij een hogedrukgebied bij of boven Groenland blijft liggen, met een uitloper naar onze omgeving. Tegelijkertijd blijft een lagedrukgebied boven Rusland liggen. Uitstroom van kou naar het zuiden blijft daardoor aanwezig. Wat er bij ons gebeurt over een paar dagen is heel onzeker.

Beide weermodellen vertonen in zichzelf vanaf 25 december een grote spreiding in de pluim en dus grote onzekerheid in de verwachting. Ik denk dat daar overmorgen, 22 december, zekerheid over komt. We gaan in ieder geval twee vrij koude dagen tegemoet met overdag temperaturen om het vriespunt en in de nacht en ochtend licht tot matige vorst. Die matige vorst geldt voornamelijk voor het noordoosten van het land, waar het op het moment dat ik dit schrijf, om 22 uur, al -3 tot -4 is. Het is een aardige start van de winter, maar voor schaatsijs te mager. De ijspluimen geven voor 1 meter diep water nog geen mm ijs aan. Wel wordt morgen waarschijnlijk de eerste dag in De Bilt met punten voor het koudegetal. Een schrale troost voor wie op een echte vorstperiode zit te wachten. Want die is nog niet direct in zicht.

Winterbulletin 2 (15-12-21); door Cees van Zwieten

Enig uitzicht

De neiging bestaat om steeds verder in de toekomst te willen kijken. Zo las ik als titel bij een toch gerenommeerd weerbeau, namelijk Weerplaza: 'Mogelijk de koudste jaarwisseling in 20 jaar'. Dit als titel van een bespreking van de 30-daagse, waarin een genuanceerd en gedocumenteerd verhaal. Het betekent dat er aanwijzingen zijn voor een afkoeling op de termijn van 14 dagen. Deze zou voor de kerstdagen al kunnen inzetten. Alles omgeven met de gebruikelijke onzekerheid.

We hebben tot nu toe erg weinig vorst gehad. In De Bilt tel ik 5 nachten met een ietsje vorst. Lichte vorst heet dat officieel, maar deze was tot nu toe erg licht. Als laagste werd -1,8 gemeten op 2 december. Kan dat een teken zijn, zo weinig vorst in de aanloop? Ik denk het niet. Van de winters met heel weinig vorst in de aanloop springt de winter van 84-85 in het oog. In dit stadium had De Bilt pas 3 nachten met lichte vorst; niet lager dan -0,5. De eerste vorst werd gemeten op 2 december en dat is uitzonderlijk laat. Schaatsers en winterkenners weten wat volgde: in de eerste dagen van januari kwam de winter met groot vertoon binnen.

Op de weerkaarten zien we nu een hogedrukgebied dat zich op het continent ophoudt en dat maar moeilijk weg te krijgen is. Het veroorzaakt bij ons rustig en vrij zacht weer. Het centrum bevindt zich momenteel boven het zuiden van Duitsland. In plaats van geleidelijk in te zakken of naar het oosten weg te trekken zal de kern zich westwaarts gaan verplaatsen en op 18 december (zaterdag) in de buurt van de oost-engelse kust liggen. Alle modellen zijn het eens over deze ontwikkeling. Voor de winter in Nederlands voorlopig een weinig opwindende toestand. Het rustige weer blijft en het enige positieve is dat de temperatuur een graad of twee gaat zakken. Dat betekent dat we van gewoon zacht naar iets te zacht gaan.

Op de middellange termijn gaat het hogedrukgebied langzaamaan op winterse paden. Het gaat zich sterk uitbreiden in noordelijke richting. Tevens is dan de druk in de buurt van Spitsbergen vrij hoog en trekt een depressie over het noorden van Noorwegen naar Rusland. Al deze bewegingen tezamen zullen tot gevolg hebben dat een portie zeer koude lucht over Rusland en de Balkan naar het zuiden stroomt. Hebben wij daar iets aan? Dat hangt van het vervolg af; intussen zou het in Europa het sneeuwdek kunnen doen uitbreiden over Rusland en Polen, mogelijk zelfs een deel van midden Europa. Een gunstige ontwikkeling mits zachte lucht geen kans krijgt en dat lijkt het inmiddels wel op.

Het hangt voorlopig nog wel af van de precieze ligging van de druksystemen bij de vraag of de echte winterkou ook ons gaat bereiken. Mogelijk pakken we al voor de kerstdagen een staartje mee. Op lange termijn zal het hogedrukgebied op de noordelijke oceaan geen krimp geven. Dat betekent toch dat er op langere termijn enig uitzicht is op winterweer. Hoe koud en hoe lang is daarbij uiteraard zeer onzeker. De realiteit kans ons nog verrassen of een poets bakken.

Winterbulletin 1 (9-12-21); door Cees van Zwieten

Nog geen uitzicht

Wat een mooie vorstperiode beleefden we vorig jaar!. Eigenlijk een ideale situatie: eerst een flinke laag sneeuw bij invallende vorst en vervolgens droge vorst. Het leidde in het algemeen tot prachtig schaatsijs bij ideale omstandigheden. Schitterende winterdagen in een besneeuwd landschap, mooier kan het niet. Dat uiteindelijk niet op grote schaal extreem lage temperaturen werden gemeten, zoals aanvankelijk in de verwachtingenwerden opgegeven, mag de pret niet drukken. Het was koud genoeg.

Dit seizoen hebben we nog vrijwel geen vorst gehad. Wel situaties met winterse of winters aandoende buien. Af en toe werd het hier en daar een beetje wit. De eerste tien dagen van december zijn daarbij aan de koude kant. De vooruitzichten voor de komende twee weken zijn niet gunstig, en dat is in de aanloop naar kerst niet zo gek. Het is een tijd waarin zelden een vorstperiode begint.

Wachten dus, tot er iets gebeurt in de atmosfeer dat een aanzet tot sneeuw of vorst kan zijn. Zodra zich iets van belang aandient schrijf ik een volgend bulletin. Zie voor mijn verwachting van deze winter mijn Winterverwachting.

Oudere bulletins:


Kijk voor oudere bulletins in het Winterarchief.



Diversen en Links.

Websites van ijsbanen en -verenigingen:




Weerlinks:





Site design and copyright by Ir Grootveld / Blinksoft.
//